เวียดนามเลือกโต เลิม เลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์เป็นประธานาธิบดีอย่างเป็นเอกฉันท์เป็นเวลา 5 ปี ที่ทำให้เขามีอำนาจควบคุมทั้งพรรคและรัฐอย่างเบ็ดเสร็จ
ความเคลื่อนไหวนี้แตกต่างจากธรรมเนียมการปกครองแบบแบ่งอำนาจของเวียดนาม ที่โดยปกติแล้วตำแหน่งต่างๆ จะถูกครอบครองโดยบุคคลที่แตกต่างกัน และยังสะท้อนถึงโครงสร้างอำนาจในจีนภายใต้การนำของสี จิ้นผิง และลาวที่เป็นประเทศเพื่อนบ้าน
การดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีนี้เป็นที่คาดการณ์กันอย่างกว้างขวางนับตั้งแต่ที่โต เลิม ได้รับเลือกเป็นหัวหน้าพรรคคอมมิวนิสต์อีกครั้งในเดือนม.ค. ที่ผู้สังเกตการณ์ตั้งข้อสังเกตว่าการรวมอำนาจในพรรคของเขาทำให้เขามีสถานะที่จะรับตำแหน่งประธานาธิบดีได้เช่นกัน
หลังจากสาบานตนเข้ารับตำแหน่ง ชายวัย 69 ปี กล่าวต่อสภาแห่งชาติว่าลำดับความสำคัญสูงสุดของเขาคือ การรักษาสันติภาพและความมั่นคง ที่เป็นรากฐานของการเติบโตที่รวดเร็วและยั่งยืน
“เรามุ่งมั่นที่จะปรับปรุงคุณภาพชีวิตของประชาชน เพื่อให้ทุกคนได้รับประโยชน์จากการพัฒนา” โต เลิม กล่าว
นี่เป็นครั้งที่ 2 ที่โต เลิม ดำรงตำแหน่งทั้งสองนี้หลังจากเคยดำรงตำแหน่งนี้มาแล้วในช่วงสั้นๆ ในปี 2567 เมื่อเหวียน ฝู จ่อง ผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้าพรรคคนก่อนเสียชีวิต
การรวมอำนาจครั้งนี้มีความสำคัญ ที่มีความหมายว่า โต เลิม มีอาณัติที่แข็งแกร่งและมีพื้นที่ทางการเมืองในการผลักดันวาระของเขามากกว่าผู้นำคนใดนับตั้งแต่ทศวรรษ 1980 เมื่อฮานอยเริ่มปฏิรูปเพื่อกำจัดระบบเศรษฐกิจที่ดำเนินการโดยรัฐและเปลี่ยนไปสู่ระบบเศรษฐกิจแบบตลาดที่เปิดกว้างสำหรับชาวต่างชาติ เหวียน คัก ซาง จากสถาบัน ISEAS–Yusof Ishak ของสิงคโปร์กล่าว
“โอกาสนั้นชัดเจน การตัดสินใจที่รวดเร็วขึ้น ความสอดคล้องของนโยบายที่มากขึ้น และโอกาสที่ดีขึ้นในการผลักดันการปฏิรูปที่ยากลำบากในช่วงเวลาสำคัญ แต่ความเสี่ยงคือการรวมอำนาจเกิดขึ้นเร็วกว่าการปฏิรูปสถาบัน” เหวียน คัก ซาง กล่าว
การก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งสูงสุดของโต เลิม เป็นการก้าวขึ้นสู่จุดสูงสุดของอาชีพตำรวจที่ก้าวหน้าจากหน่วยงานความมั่นคงของเวียดนามไปสู่จุดสูงสุดของระบบการเมือง ความก้าวหน้านี้ได้อานิสงค์จากการรณรงค์ต่อต้านการทุจริตคอร์รัปชั่นครั้งใหญ่ที่ริเริ่มโดยผู้ดำรงตำแหน่งคนก่อนหน้า ซึ่งเขากำกับดูแลในฐานะรัฐมนตรีกระทรวงความมั่นคงสาธารณะ
ในฐานะหัวหน้าพรรค โต เลิม ได้นำการปฏิรูปการบริหารราชการครั้งใหญ่ที่สุดของเวียดนามนับตั้งแต่ทศวรรษ 1980 โดยการลดจำนวนงาน ควบรวมกระทรวง ปรับเขตจังหวัด และผลักดันโครงการโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่
เขามุ่งให้ความสำคัญกับผลการดำเนินงานทางเศรษฐกิจและการเติบโตของภาคเอกชน โดยมีเป้าหมายที่จะผลักดันเวียดนามไปไกลกว่ารูปแบบของเศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วยแรงงานและการส่งออก ที่ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของคนหลายล้านจากความยากจนและสร้างชนชั้นกลางที่อิงกับการผลิต ประเทศตั้งเป้าหมายการเติบโตทางเศรษฐกิจที่ 10% หรือสูงกว่านั้นในแต่ละปี ตลอด 5 ข้างหน้า
แต่ความท้าทายยังคงมีอยู่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งภารกิจเร่งด่วนในการเปลี่ยนวิสัยทัศน์ที่ทะเยอทะยานนี้ให้กลายเป็นความจริง ในขณะที่เศรษฐกิจโลกปั่นปวนจากวิกฤตพลังงานเนื่องจากสงครามในอิหร่าน เศรษฐกิจของเวียดนามขยายตัวในอัตรา 7.8% ในช่วง 3 เดือนแรกของปี เพิ่มขึ้นจาก 7.1% ในปีที่แล้ว แต่ต่ำกว่าเป้าหมาย 9.1% และช้ากว่าช่วงปลายปี 2568
เหวียน คัก ซาง กล่าวว่า โต เลิม ยังเผชิญกับอุปสรรคทางการเมืองในการได้รับการสนับสนุนต่อการปฏิรูป และความท้าทายในการรักษาแนวทางการปฏิบัติของนโยบายต่างประเทศ
เวียดนามกำลังเผชิญกับแรงกดดันจากสหรัฐฯ เกี่ยวกับดุลการค้าเกินดุล แต่ก็ต้องรักษาความสมดุลความสัมพันธ์กับจีน คู่ค้ารายใหญ่ที่สุดของประเทศและคู่แข่งในการอ้างสิทธิในทะเลจีนใต้
“เวียดนามได้ประโยชน์จากกลยุทธ์การรักษาสมดุลอย่างระมัดระวังในนโยบายต่างประเทศ แต่การรักษาสถานะดังกล่าวจะยากยิ่งขึ้นในโลกที่ปั่นป่วนมากขึ้น” เหวียน คัก ซาง กล่าว.
