“สิริพงศ์” รมช.คมนาคม ขีดเส้นตาย 4 เดือน กรมการขนส่งทางบก (ขบ.) ต้องสรุปทางออกปัญหารถแอป จัดระเบียบใหม่ให้ตอบคำถามประชาชนได้ ยอมรับยังไม่ครอบคลุมเรื่องแนวทางจัดการเรื่องร้องเรียน ย้ำมีบทบาทแค่เรื่องจัดการตัวคนขับ แต่การกำกับแพลตฟอร์ม เป็นหน้าที่กระทรวงดีอี ฟากภาคประชาสังคม โวยการโยนปัญหาข้ามกระทรวง เปิดช่องโหว่การบังคับใช้กฎหมายเอาผิดแพลตฟอร์ม ยกเคสล่าสุดนักเรียนหญิงต้องบาดเจ็บ เพราะกระโดดรถหนีไรเดอร์หื่นสวมไอดี หวั่นถ้าเหยื่อหนีไม่ทัน ใครจะรับผิดชอบ
ตามที่มีข่าว นักเรียนหญิง เรียกบริการรถแอป “B” ให้ไปส่งที่บ้านแต่ ผู้ขับขี่ได้ขับรถเลยที่หมายแม้ผู้โดยสารจะแจ้งเตือนแล้ว กลับไม่หยุดรถจนผู้โดยสารที่เป็นนักเรียนต้องกระโดดลงจากรถเองกลางสี่แยกจนได้รับบาดเจ็บ สรพงษ์ ไพฑูรย์พงษ์ อธิบดีกรมการขนส่งทางบก กล่าวว่า กรณี เรื่องร้องเรียน กรมฯ ได้เรียกทางแอปที่ให้บริการมาตักเตือนแล้ว โดยเอาใบแจ้งความให้ดู และแจ้งว่าผู้เสียหายจะดำเนินการตามกฎหมาย ที่ผ่านมากรมฯ มีการจัดการกับเรื่องร้องเรียนในแต่ละเดือนหลายร้อยราย และไม่ได้นิ่งนอนใจ เพราะมีหน้าที่จัดการคนขับ ส่วนการจัดการแอปต้องให้กระทรวงดีอีจัดการ
นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม กล่าวถึงนโยบายในการกำกับดูแลบริการรถสาธารณะที่ให้บริการผ่านแอปพลิเคชัน (บริการรถแอป) ว่า ล่าสุดได้มอบนโยบายให้กรมการขนส่งทางบก (ขบ.) หาข้อสรุปแนวทางการจัดการรถสาธารณะที่ให้บริการผ่านแพลตฟอร์ม ภายใน 4 เดือน โดยมีเงื่อนไขสำคัญคือ ต้องมีทางออกรูปแบบมาตรการที่ตอบโจทย์ของทุกฝ่าย บนวัตถุประสงค์ที่จะนำผู้ขับเข้าสู่ระบบ โดยให้ประโยชน์จะตกกับประชาชนต้องดูว่าประชาชนจะได้ประโยชน์อย่างไรไม่ใช่รัฐควบคุม
อย่างไรก็ตาม เขายอมรับว่า กำหนดเส้นตาย 4 เดือนนี้ ยังไม่ครอบคลุมถึงแนวทางการจัดการกับปัญหาเรื่องร้องเรียน และการลงรายละเอียดในเรื่องมาตรการกำกับดูแลที่ชัดเจน เนื่องจากมองเป้าแรกที่การทำให้รถจำนวน 38,000 คันที่ให้บริการผ่านแอปอยู่ในปัจจุบัน เข้าสู่ระบบให้ถูกต้องตามกฎหมาย ผู้ขับ จะต้องมีใบอนุญาตขับขี่สาธารณะ และมีมาตรการความปลอดภัยที่ต้องมีมากกว่าแอปพลิเคชัน ต้องมีกลไกเอาผิดตามกฎหมาย ที่เข้ามาควบคุมเพื่อให้ดำเนินการเอาผิดได้
สำหรับกรณีล่าสุดมีเรื่องร้องเรียนจากนักเรียนหญิง ที่ถูกไรเดอร์สวมไอดีคนขับโบลท์ พาออกไปนอกเส้นทางจนต้องเสี่ยงกระโดดหนีจากรถจนได้รับบาดเจ็บนั้น ได้เรียกทางแอปมาเพื่อตักเตือนแล้ว โดยเอาใบแจ้งความให้ดู และแจ้งว่าจะดำเนินการตามกฎหมาย
“การจัดการกับเรื่องร้องเรียนนั้น ในแต่ละเดือนมีจำนวนรวมๆ กันหลายร้อยราย เรามีหน้าที่จัดการคน ส่วนเรื่องการจัดการแอป ต้องให้กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) จัดการ” นายสิริพงศ์กล่าว
รมช.คมนาคม กล่าวว่า สำหรับประเด็นการต่อใบอนุญาตผู้ให้บริการ ต้องดูเป็นกรณี เพราะรัฐบาลกำลังจะออกมาตรการใหม่ เช่น การเอารถเก่ามาแลกซื้อรถไฟฟ้า กำลังมีแนวคิดเอารถสาธารณะมาเข้าโครงการด้วย ส่วนตัวมองว่าน่าจะดีเพราะถือเป็นการเปลี่ยนผ่านรถในการใช้พลังงาน อีกทั้งการให้ใบอนุญาตขนส่ง ที่ผ่านมามีความชัดเจน แต่ก็ยอมรับว่าหลายกรณียังมีการทำผิดเกิดขึ้น เช่น การปล่อยให้คนต่างชาติมาขับรถแอป ทั้งๆ ที่อาชีพขับรถสาธารณะสงวนไว้สำหรับคนไทย
ทั้งนี้ เขาย้ำว่า สิ่งที่คมนาคมทำตอนนี้ คือมาตรการดูแลคน ก็คือคนขับ ส่วนแอป เป็นหน้าที่ของกระทรวงดีอี เป็นคนดูแลแพลตฟอร์ม เรื่องนี้คงต้องคุยกับกระทรวงดีอีด้วย การจัดการปัญหานี้ จะต้องดูว่าทำยังไงไม่ให้เป็นภาระมากขึ้น รวมไปถึงคนที่ทำตามกฎหมายเก่ามาก่อน จะดูแลอย่างไร
ด้านนายสรพงศ์ ไพฑูรย์พงษ์ อธิบดีกรมกาารขนส่งทางบก (ขบ.) กล่าวว่า ปัจจุบันมีรถสาธารณะที่จดทะเบียนเข้าสู่ระบบแล้วประมาณ 1,800 คัน มีรถที่แสดงความจำนงจะจดทะเบียนอีก 38,000 คัน การจัดการคือจัดการกับผู้ขับที่ไม่ถูกกฎหมายให้เข้าระบบ โดยจะมีมาตรการจัดระเบียบการกำกับดูแลให้บริการประชาชน
ขณะที่ แหล่งข่าวจากภาคประชาสังคม และการคุ้มครองผู้บริโภค กล่าวว่า รู้สึกหมดหวังกับการทำหน้าที่ตามบทบาทของกระทรวงคมนาคม และ ขบ. ในการกำกับดูแลบริการเรียกรถผ่านแอป และการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง เพราะจากคำให้สัมภาษณ์ข้างต้น แสดงนัยยะของการปล่อยปละละเลยแพลตฟอร์ม ที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย และละเลยปัญหาความปลอดภัยของผู้โดยสาร
โดยเฉพาะจากกรณีล่าสุดที่เหยื่อเป็นนักเรียนหญิง ทั้งๆ ที่มีหลักฐานชัดเจนถึงการปล่อยให้มีการสวมไอดีคนขับ เปิดช่องให้มิจฉาชีพเข้ามาอยู่ในแอป แต่ผู้บริหารของหน่วยงานกำกับดูแล และผู้ให้ใบอนุญาตประกอบกิจการเรียกรถผ่านแอป กลับทำแค่เรียกมาตักเตือน โดยไม่มีการกล่าวถึงมาตรการอื่นๆ ที่ชัดเจน อีกทั้งมีการโยนความรับผิดชอบกันข้ามหน่วยงานไปที่กระทรวงอื่นด้วย
“ที่ผ่านมาปัญหาความปลอดภัยและความเสี่ยงของผู้โดยสารหญิง จากคนขับสวมไอดี เกิดขึ้นและเป็นข่าวดังหลายครั้ง แต่ทาง ขบ. รวมถึงคมนาคม ซึ่งเป็นหน่วยงานต้นสังกัด ขบ. กลับไม่มีความเคลื่อนไหวที่จะนำมาเป็นหนึ่งในเกณฑ์ประเมินเรื่องการให้/ต่อใบอนุญาต ซึ่งถือได้ว่าแตกต่างกับมาตรฐานสากลทั่วไปของธุรกิจลักษณะเดียวกันนี้ จนเรียกได้ว่าเหมือนละเลยเรื่องความปลอดภัย และการคุ้มครองผู้โดยสาร ทำให้น่าเป็นห่วงว่าถ้าหน่วยงานกำกับดูแลไม่เข้มงวด ความเสี่ยงของผู้โดยสารก็จะเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ” แหล่งข่าวกล่าว
อย่างไรก็ตาม คาดหวังที่จะเห็นการทำงานร่วมกันระหว่างกระทรวงคมนาคม กรมการขนส่งทางบก และกระทรวงดิจิทัลฯ ในการจัดระเบียบแพลฟอร์มเรียกรถผ่านแอป ที่ครอบคลุมทุกมิติอย่างแท้จริงโดยเร็ว เพื่อให้มั่นใจได้ว่า ภาครัฐที่มีหน้าที่กำกับดูแล เห็นประโยชน์ประชาชนในส่วนร่วม มากกว่าที่จะเอื้อประโยชน์ภาคเอกชน ด้วยการปล่อยให้ละเมิดกฎระเบียบทางกฎหมายต่อไป
